To meat or not to meat?

Paul Bosma

Nog niet zo heel lang geleden was vegetarisme slechts weggelegd voor mensen met geitenwollen sokken en herbruikbare, katoenen boodschappentasjes. Inmiddels is het juist meer dan geaccepteerd om jezelf te bestempelen als vegetariër. Naast het vermijden van vleesproducten kun je ook besluiten om helemaal geen producten van dierlijke afkomst te nuttigen (veganisme) of om slechts enkele dagen van de week vlees te eten. De vraag of je wel of geen vlees zou moeten eten lijkt misschien simpel, maar dit onderwerp is verre van eenvoudig en een eenduidig antwoord is niet direct te geven.


Personen die geen vlees eten bestempelen vlees vaak als ‘slecht voor het milieu’ en ‘ongezond’. Personen die er wel voor kiezen om vlees te eten zetten op hun beurt de vegetariërs en veganisten weer voor paal. Helaas vormen mensen al gauw een mening over een onderwerp zonder alle kanten van het verhaal gezien of gehoord te hebben. Koste wat kost een standpunt verdedigen en blind zijn voor andere denkbeelden lijkt hierin de strategie. Lekker makkelijk. Maar laten we onze ogen eens openen en op onderzoek uit gaan. Laten we onszelf eens een paar kritische vragen stellen. Want wat is een nou ‘goede’ manier om je voedingspatroon in te richten? Met vlees, zonder vlees of met een beetje vlees? Met welke factoren moet je rekening houden wanneer je hierin een afweging wilt maken?


Moeder Natuur


Je hoeft geen Einstein te heten om vast te kunnen stellen dat we onze aarde behoorlijk aan het uitputten zijn. Moeder natuur biedt ons verschrikkelijk veel bronnen van voedsel, maar kan onze torenhoge vraag niet bijbenen en het lijkt er zeker niet op dat deze vraag snel zal afnemen.
De productie van vlees brengt veel belasting mee voor onze omgeving. Het vee heeft voedsel nodig dat eerst verbouwd moet worden, waar een behoorlijke hoeveelheid water voor nodig is. Door het doorlopen van al deze stappen, wordt er uiteindelijk een flinke hoeveelheid CO2 uitgestoten om bijvoorbeeld een hamburger te produceren. Maar al deze stappen zorgen óók voor werkgelegenheid voor een heel groot deel van de wereldbevolking.


Het houden van vee is in ontwikkelde landen erg intensief geworden. De scheidslijn met dierenleed is daardoor erg klein. Een biologische manier van vee houden zou absoluut een alternatief kunnen zijn. Maar aan de andere kant zorgt de efficiëntie van de vleesindustrie er wel voor dat er minder input nodig is om de gewenste output te krijgen. Dat iets biologisch geproduceerd wordt, betekent dus niet direct dat het ook een duurzame of economische oplossing is.



Met deze gedachten in het achterhoofd ligt het voor de hand om te zeggen dat we geen vlees meer zouden moeten eten. Dat lijkt in eerste instantie een goede oplossing, maar wat gaan we daarvoor in de plaats eten? Niets? Dat zou natuurlijk mooi zijn: dan vallen we met zijn allen af en belasten we onze omgeving niet zo erg. Maar die kans is nihil. We kunnen vlees niet weglaten zonder het te vervangen. De producten die we gaan eten in plaats van vlees moeten ook gewoon geproduceerd worden, wat ook weer invloed heeft op bijvoorbeeld de uitstoot van CO2 en het gebruik van water.



Bovenstaande is slechts een kleine en gechargeerde greep uit de vele voors- en tegens van de vleesindustrie. Er is geen makkelijk antwoord te geven op een dergelijk complex vraagstuk. Je zal dus rekening moeten houden met economische, sociale, demografische, politieke en ethische factoren en vanuit daar kijken naar duurzaamheid en milieu op een veel breder niveau dan alleen de vleesconsumptie. De vleesindustrie is slechts één van de variabelen in een veel groter geheel.


Meatless Monday


Als het allemaal zo ingewikkeld is, wat kan jij dan doen als individu? Minderen met vlees lijkt een verstandige keuze, maar hoe? Je hoeft van ons zeker geen extreme maatregelen te treffen, maar je kunt wel kleine verschillen aanbrengen. Door Meatless Monday te introduceren in je leven bijvoorbeeld! Dit is een initiatief dat door Sid Lerner in 2003 is geïntroduceerd en sinds 2009 zijn we in Nederland ook bekend met dit begrip. Meatless Monday houdt in dat je op maandag een vleesvrije dag houdt. Heel simpel, maar erg effectief. Wanneer iedereen op maandag zijn gehaktballetje laat staan kan dit al een flinke positieve impact hebben op de nadelige kant van de vleesindustrie. Niet direct extreem, maar wel een mooi begin van bewustwording.


‘Eten zonder vlees is niet lekker!’


Als je dit nog steeds denkt, geef je ons een beetje het idee dat je de afgelopen jaren onder een steen hebt geleefd. Tegenwoordig kun je serieus een hele smakelijke maaltijd maken zonder vlees. Wat dacht je van een curry met tempeh, wraps met falafel, courgetti met een notenpesto of een zuurkoolschotel met kaas? De mogelijkheden zijn oprecht eindeloos.


‘Zonder vlees krijg ik geen eiwitten binnen’


Ook dit is verre van waar. Je kunt heel makkelijk andere eiwitrijke voedingsmiddelen gebruiken om voldoende eiwitten binnen te krijgen. Denk bijvoorbeeld aan bonen, soja, noten, (volkoren) granen, eieren en zuivel: deze bevatten allemaal eiwitten. Wel is het verstandig om deze eiwitbronnen af te wisselen, te combineren en regelmatig terug te laten komen in je voedingspatroon.


Conclusie


Wel of geen vlees eten is een beladen onderwerp dat vanuit verschillende hoeken bekeken mag worden. Jij bent helemaal vrij om daar zelf een weloverwogen beslissing in te nemen. Wat je daarbij goed moet onthouden, is dat je niet bang hoeft te zijn dat een maaltijd zonder vlees niet lekker is of dat je zonder vlees te weinig eiwitten binnen krijgt. Ben je klaar om jouw steentje bij te dragen aan het milieu? Doe dan gewoon een keer mee met Meatless Monday. Verras je partner met een vleesvrije pasta of doe je oma een plezier met een vleesvrije stamppot. Moeder Natuur zal je dankbaar zijn!


 


P.S. Vind je het lastig om een lekkere maaltijd zonder vlees te maken, of weet je gewoon echt niet waar je moet beginnen? Check dan ons menu! We zorgen altijd dat er een vega DoorMeal op het menu staat en we beloven gelijk dat we je niet teleur zullen stellen: you won’t miss the meat!


 

Hoe doe je dat eigenlijk, gezond eten?